Mércores 15, Xullo 2020
Na ciencia e na investigación descansa en boa medida a capacidade da sociedade para afrontar e vencer o poder destrutivo de pandemias como a producida polo coronavirus SARS-CoV-2. E para iso é imprescindible investir en recursos. Velaí outro dos grandes retos aos que nos obriga esta crise global. Para ver en que estadio científico nos encontramos, entrevistamos vía cuestionario a Alicia Estévez Toranzo, catedrática de Microbioloxía da Universidade de Santiago de Compostela, na que tamén é investigadora do Grupo de Patoloxía en Acuicultura. É asimesmo académica da Real Academia Galega de Ciencias e da Real Academia de Farmacia de Galicia.
Cando en 2005 se constituíu o primeiro goberno galeguista e progresista da Xunta saído directamente do voto popular, algúns pensamos que un novo ciclo se abría na política galega. Craso erro: non se abría, senón que se pechaba. A que estreou un novo ciclo foi a volta ao poder dun Partido Popular liderado por Alberto Núñez Feijóo. Un ciclo novo, tamén, na política lingüística galega. Imos ver. [Un artigo de Henrique Monteagudo]

[INDUSTRIA] DINÁMICA DISOLUTORIA

A sociedade española en xeral, e a galega moi particularmente, xogaron a partida da democracia coas bazas económicas que repartiron na ditadura. Cincuenta anos despois, e ás portas dunhas novas eleccións e tal vez dunha crise, cómpre revisar -en perspectiva global e tamén en razón da última década- como viñemos xogando esa man para entender as nosas opcións de futuro. En particular no referente as políticas industrias ou, como adoitan denominarse na actualidade, de competitividade. [Un artigo de Gonzalo Rodríguez]

O TRUCO DO CONFINAMENTO ELECTORAL PROVINCIAL

Este domingo eliximos 75 deputados para o Parlamento Galego. Pero aínda que cada cidadán ten un voto, non todos os votos terán o mesmo valor para a elección dun deputado. Se todos os votos tivesen o mesmo peso, valesen igual, en 2016 o PP non tería acadado a maioría absoluta. Pois co 48 % dos votos acadou nada menos que o 55 % dos escanos. E moi probablemente cos votos emitidos o vindeiro domingo tampouco o conseguiría. Pero como o actual reparto de deputados por provincia impide que cada voto teña o mesmo valor, a dereita unida é moi probable que volva obter a maioría absoluta de deputados sen ter a mesma maioría nos votos. [Un artigo de Albino Prada]

[COMUNICACIÓN] DOPAXE MEDIÁTICA

Algún medio de comunicación dominante tira da axenda coa que Núñez Feijóo gañou as eleccións do 2009, cando solemnizou os seus mítins cun propagandístico contrato con Galicia que consistía principalmente en sacarnos da crise económica e minguar as cifras das persoas en paro? Ningún. De facelo, caería o pano que oculta a radiografía económica que o profesor Albino Prada describe e argumenta con datos oficiais no TEMPOS NOVOS do mes pasado. En todos os principais indicadores, estamos peor que hai once anos. Malia todo, segue tendo máis alá e máis acá do Padornelo fama de gran xestor. Unha contradición que engorda na medida en que profundamos no proceso de deconstrución ou desmontaxe ao que se entregou en áreas e sectores relacionados co noso estado de benestar, o autogoberno e a democracia. Entón? Algo terá que ver a dopaxe mediática coa que se presentou ás tres convocatorias da última década. [Un artigo de Luís Álvarez Pousa]

[SANIDADE PÚBLICA GALEGA] CRÓNICA DUNHA DEMOLICIÓN

O goberno bipartito (PSdG-BNG) apoiou con firmeza a Sanidade Pública en Galicia. Fortaleceu a rede hospitalaria, integrou as quebradas Fundacións Sanitarias no Sergas, impulsou a Atención Primaria, aumentou os orzamentos e mellorou as condicións laborais dos seus traballadores. Pero faltoulle tempo. Nas eleccións de marzo de 2009 –despois dunha campaña bronca e tramposa- o PP recuperou o poder. Núñez Feijóo converteuse en presidente encadeando tres mandatos. Nestes anos a Sanidade Pública galega veuse sometida a un ataque programado desde o propio poder que provocou un severo deterioro das condicións de traballo e da calidade asistencial. [Por Pablo Vaamonde e Manuel Martín]

[RADIOGRAFÍA ECONÓMICA] GALICIA, PEOR QUE HAI DEZ ANOS

A radiografía económica dos últimos dez anos en Galicia é negativa para dez dos doce indicadores analizados polo economista e ensaísta Albino Prada: catro deses indicadores teñen a ver coa riqueza e o emprego, tres están relacionados co desemprego e outros tres coa competitividade (I+D e exportación), e só noutros dous se aprecia un pírrico avance. No TEMPOS NOVOS de xullo, dispoñible nos kioscos a partir do venres día 3, abrimos a análise ao que deron de sí as tres lexislaturas últimas do PP nas políticas e na xestión referida aos ámbitos da economía e a industria, o medio rural, o benestar social, a igualdade, a cultura, os medios, a democracia e o autogoberno.

UNHA DÉCADA SEN VISIÓN DE PAÍS

Un na súa inxenuidade, esperaba que esta nova convocatoria electoral tamén serviría para facer balance de país. Do país que temos a respecto do país que queremos. De como seguir avanzando na tarefa colectiva de facer un auténtico país. É indiscutible que a pandemia está condicionando tanto a campaña electoral como o mesmo resultado final. A pesar diso, sempre cabía agardar que entre tanta nube negra aparecera unha raiola de sol que nos iluminara para axudarnos a desvelar o que deu de si o camiño tracexado na última década. Asi, de entrada, o que a un lle sae é que non houbo visión de país. [Un artigo de Manoel Barbeitos]

MONFORTE: EN DIRECCIÓN CONTRARIA

Prodúceme una profunda tristura a idea da construción dunha nova ponte no Malecón, non por razóns sentimentais, paisaxísticas ou mesmo ambientais, senón pola reiteración na estratexia equivocada, polo que reflicte de ausencia dunha diagnose certeira e, como consecuencia, dunha alternativa de futuro solvente. Prodúceme tristura ver que como marchamos envalentonados en dirección contraria. Como mínimo, non resolve ningún dos problemas de Monforte e distrae da atención aos que si existen. [Por Gonzalo Rodríguez]

EUROPA E A CRISE DO CORONAVIRUS

Moito se esta escribindo sobre o grande esforzo fiscal e financeiro que está facendo Europa (enténdanse as autoridades comunitarias: Consello de Europa, Comisión Europea e Banco Central Europeo) para afrontar a crise provocada polo coronavirus. Hai unha parte de verdade en todo o que se está dicindo e escribindo: nunca na súa curta historia empregaran as autoridades europeas tanta artillería para faceren fronte a unha crise. Pero cómpre tamén facérmonos outra pregunta: son acertadas e axeitadas as medidas que se toman? [Un artigo de Manoel Barbeitos]

SOS MARIÑA LUCENSE

En xuño de 2017, hai exactamente 3 anos, Tempos Novos publicaba na súa sección En Foco un especial sobre a Mariña Lucense no que Alcoa, xa en situación crítica, ocupaba un espazo central. Tres longos anos baixo a espada de Damocles, tres longos anos para reaccionar, tres longos anos nos que a única resposta foi laissez faire, laissez passer a tope. Hoxe recuperamos para a edición dixital este texto que, lamentablemente, podería ser publicado de novo a penas mudando a data. [Un artigo de Gonzalo Rodríguez]

O VARADEIRO OKUPA E CONTAMINANTE DE CELEIRO

Os usuarios da praia urbana de Celeiro, na Mariña lucense, non poden beneficiarse da desescalada pandémica coma noutros areais do país. A alcaldía de Viveiro mantén activada a recomendación de non bañarse nela ata que se comprobe que as augas que a cubren non ameazan a saúde das persoas. Xa ocurrira no verán pasado. Nesta ocasión, as sospeitas teñen no varadeiro, que ocupa unha terceira parte desa praia, o seu obxetivo: é un foco de contaminación. Tamén acústica. A Plataforma Pro-Celeiro, que demanda o seu traslado, denunciouno a Portos, que ata o de agora amosou ter oídos xordos. [Un informe de Carlos Montenegro]

Séguenos nas redes

Opinión

ANTOLLO E O XURELO GUISADO [RELATO]

Foi a súa propia nai a que lle puxo o alcume de Antollo. Dende entón nin os da xente nin os de fóra lle chaman polo seu nome auténtico. O de Antonio é para os documentos oficiais. A señora Remedios deulle en chamar así, Antollo, ao constatar que era imposíbel arrincarlle dos miolos –e das papilas gustativas− esa manía enfermiza e teimuda que tanto o enfurece cando tarda en ver cumpridos os seus caprichosos, ás veces estrambóticos e sempre incomprensíbeis. [Un relato de Xosé Antón Jardón]

O CAN VELLO, O AMO E O PATRÓN [RELATO]

Tobi case era da familia. Levaba máis de quince anos na casa cando Berto abafou nun santiamén a súa propia memoria, ao esquecerse adrede da fidelidade, da incondicional compañía e dos servizos que lle prestara, a cambio de rillar catro ósos e durmir diante da porta, soportando toda clase de intemperies. [Un relato de Xosé Antón Jardón]

ENCARNA DE NOCHE

Chámame a atención o ángulo de sombra no que labora nestes días o profesorado de todos os niveis educativos, temos todas o cú pelado de horas e horas de banco, os ollos secos de pantalla, os biorritmos alterados por unha especie de condena de Sísifo que nos fai subir unha pedra enorme e caer axiña a rolos costa abaixo. Camiñamos ás apalpadas, entre a néboa, pero camiñamos. [Por Rexina Vega]

ENCANTAMENTOS

Os fenómenos de encantamento colectivo son fascinantes. Hai uns poucos anos, unha parte maioritaria das clases altas catalanas, e a ampla mesocracia comarcal que a ten como modelo, chegaron ao convencemento de que os expoliados e os oprimidos eran eles, e non a poboación traballadora, mestiza, multiidentitaria e bilingüe que vive e traballa principalmente na cidade de Barcelona e na súa Área Metropolitana. [Por Damián Villalaín]

MOMENTOS HISTÓRICOS

Inicio a lectura dun documento político; refírome a un elaborado por unha organización política. Dise o pecado, non o pecador. Comeza: “Neste momento histórico…”. A tentación de non seguir lendo invádeme; só unha certa respectuosa disciplina me  obriga a continuar. Chego ata o final con esforzo. Agás o do “momento histórico” que segue remoendo nos miolos, o demais esvaecese. [Un artigo de Carlos Méixome]

A LINGUA DE CAÍN

As mentalidades primitivas procuran a simplicidade, a coherencia, que a realidade cadre coa lóxica, co racional, co que é  “natural” e doado de comprender. Por exemplo, no relato bíblico, escolleuse a bondade de Abel, por vítima, e alcumouse a maldade como cainita, por asasino. Mais a disputa resulta ben máis complexa, pouco dada á simple disxuntiva entre perversidade e benevolencia. [Un artigo de Carlos Méixome]