Luns 18, Xaneiro 2021
É un dos científicos sociais españois máis citados do mundo. Seguramente por tratarse dun exhaustivo cultivador do pensamento crítico sobre todo o que vén protagonizando o acontecer que maior incidencia ten na evolución dos modelos de sociedad. O profesor Vicenç Navarro -médico, sociólogo e politólogo- é experto en economía política e políticas públicas, disciplinas que imparte nas universidades Pompeu Fabra de Catalunya e Johns Hopkins de Washington D.C. Aceptou falar con TEMPOS NOVOS, nunha entrevista que extractamos aquí, sobre a pandemia sanitaria, a cuestión de máxima actualidade sobre a que vén traballando nos últimos meses. [Unha entrevista de Manoel Barbeitos]
O día 13 de xaneiro deste 2021, a Xunta de Galicia e o seu comité técnico decidiron recoñecer que no mes de nadal miraran para outro lado coa pandemia. É o que ten contentar a milleiros de votantes irresponsable en troulas e paparotas. Recoñécese que a incidencia da pandemia nos sitúa nunha terceira onda de percorrido descoñecido (ese mesmo día por riba dos trescentos por cen mil habitantes nos derradeiros catorce días, xa moi lonxe do chamado nivel de risco máximo, e no nivel de Alemaña). País este que xa leva dende novembro con colexios, comercio e locais non esenciais pechados; e só permitindo o contacto cunha persoa allea ao núcleo familiar. [Un artigo de Albino Prada]

A DESFACHATEZ XORNALÍSTICA (GALEGA) 4

O ego inflamado e a autoridade autoatribuída inzan na Voz de Galicia. X.L. Barreiro Rivas, sempre ameno, satírico e erudito, maniféstaos graficamente o 16 de xullo: “Durante a protorrevolución populista (2015-2020) só houbo un teórico da democracia —eu mesmo— que se mantivo fiel ao principio básico do sistema…” [Un artigo de Xurxo Borrazás]

ARXENTINA (II): AS SUSPENSIÓNS DE PAGOS

No mes de maio do 2020, Arxentina declarábase de novo en suspensión de pagos (tiña pendente un pago en xuros de 503 millóns de dólares): o noveno default no que vai de século. O novo goberno arxentino quere que os acreedores acepten a súa proposta de reestruturación co gallo de facer sostible a débeda, xa que nas condicións actuais consideran que non o é. [Un artigo de Manoel Barbeitos]

A CRUZADA ENMASCARADA

Incinerado o 2020, e coas vacinas inmunizadoras facéndolle o corredor ao 2021, cabe a tentación de delegar nesa liberadora demostración científica todas as nosas máis inmediatas aspiracións. Sería profundamente humano, pero impediría acometer, con sentido cívico, a máis que urxente rehabilitación de todo o que, por estar coas defensas en baixa, detonou ou enmascarou a Covid19. [Un artigo de Luís Álvarez Pousa]

30 ANOS DA FACULTADE DE BELAS ARTES DE PONTEVEDRA

Os aniversarios son festas para a ilusión cando somos cativos ou cativas, pero co tempo convértense en puntos de inflexión que serven para facérmonos cargo do noso percorrido vital. O paso dos anos, ademais de biografía, constrúe perspectiva e grazas a ela valoramos onde se abren e se pechan posibilidades. Tres décadas de historia poden non ser moito para unha institución, pero ese adoita ser o tempo que tarda un ser humano en cambiar de vida e atreverse a preguntar: e se as cousas tiveran sido doutra maneira? [Un artigo de María Bella, María Marco e Daniel L. Abel]

ARXENTINA (I): A DÉBEDA EXTERNA

A historia económica e tamén política da Arxentina das últimas décadas está intimamente unida -e condicionada- á da súa débeda externa, como demostraremos. Unha historia que deixa importantes leccións. A primeira delas, para empezar, a referida á etapa da terrible e criminal ditadura militar que duraría unha década (1973/1983) sementando o terror, deixando miles de vítimas e esnaquizando a economía e a sociedade arxentinas. Ademais de cometer un xenocidio, a economía meteu a Arxentina na espiral da débeda. [Un artigo de Manoel Barbeitos]

VENEZUELA E OCCIDENTE: AS DEMOCRACIAS OUTORGADAS

Non deixan de seren rechamantes, por escandalosos, os criterios que utilizan as elites políticas, mediáticas e económicas occidentais para recoñecer a condición de democráticos aos distintos reximes. Criterios que responden máis aos seus intereses económicos e estratéxicos que aos das realidades políticas. Pódense dar así as situacións máis rocambolescas, por non dicir filisteas, como sucede por caso cando se refiren ben a Latinoamérica, ben aos Estados Unidos. Se ademais se trata de Venezuela, entón xa non hai dúbidas: o réxime venezolano é autoritario, despótico e perigoso para a democracia en Latinoamérica. [Un artigo de Manoel Barbeitos]

LOBOS E BESTAS, VACAS E EUCALIPTOS

A través do repaso dos aspectos da bioloxía e a ecoloxía do lobo no norte de Galicia, abordamos a situación dun dos elementos que máis contribúen á cofiguración da identidade rural galega, o aproveitamento gandeiro extensivo dos montes e, dentro deste, a cría dos cabalos bravos. Entre realidades cruzadas, tentamos encontrar unha dirección que seguir nun mundo rural que esmorece. [Un artigo de Pedro Alonso]

PAN E DEMO

Tíñalle escoitado a miña nai “comían o pan que o demo amasou” cando se refería a familias ou xentes pobres, desherdadas, con moita miseria a cotío. Agora lembroume isto o título do libro Servir era o pan do demo, do historiador Xavier Castro Pérez, quen abeira unha Historia da vida cotiá en Galicia nos séculos XIX e XX escrita por un relevante especialista en historia social, da alimentación, a gastronomía e o viño en Galicia.

LERMOS SUSO DE TORO EN CATALÁN

Como vai ler un catalanlector as máis de cincocentas páxinas de Un señor elegante? Será capaz de asumir a garantida crise de percepción e de pór en cuestión os seus prexuízos? A dúbida é inmediata: interesa unha historia con tantos referentes da cultura e da política galegas onde raramente se interesaron por esa rexión entrañable? Porque a novela é unha biografía ou unha reportaxe tecida cos mecanismos da ficción na que, arredor de Ramón Baltar, cirurxián santiagués comprometido co país, danzan figuras que son familiares para calquera galegolector mais totalmente alleas ao público non iniciado.

DON RICARDO CARBALLO CALERO DESDE OS TEMPOS DA «LÚA NOVA»

Coincidindo coa celebración oficial do “Día das letras galegas” e a conseguinte homenaxe pública a don Ricardo Carbalho Calero que a Real Academia Galega programou, tras as demoras sufridas por mor da pandemia, para a data de hoxe, quen fora o primeiro director de Edicións Xerais de Galicia rememora neste artigo as iniciativas que se puxeran en marcha pouco despois da morte do ditador coa finalidade de acadar un sistema ortográfico único que, entre outros obxetivos, facilitase a edición de libros en galego. Xulián Maure vivíu en primeira persoa ese tempo de tensións, no que don Ricardo tivo un papel protagónico, e describe o que deu de si ao respecto. [Un artigo de Xulián Maure]

Séguenos nas redes

Opinión

SENTE AQUÍ, SEÑOR! [RELATO]

Coa malura da pandemia, da zarapallada dos confinamentos e dos toques de queda, coa lea dos achegados e co regreso da danza da polca aos boletíns oficiais, cústame ben lembrar a última vez que o vin, ata o punto de que xa non lle dou posto cara, malia coincidirmos tantas veces á mesma hora, durante máis de dous anos, ao pé da barra do mesmo bar. [Un relato de Xosé Antón Jardón]

NO VÉRTICE DUN SISTEMA CORRUPTO

Unha das estreas máis esperadas. Ata o ceo (Hasta el cielo), dirixida por Daniel Calparsoro, sorprende ao espectador, que se ve inmerso no que viven as personaxes da historia que se conta cun ritmo intenso, cando non trepidante, configurado como forte e veloz, e perfectamente conxugado co argumento e co guión. Está en carteleira.

A CODIA DAS AUSENCIAS EN TEMPOS ADVERSOS [RELATO]

A miúdo adoito enzoufarme nesa pánfila rutina que tanto nos enchoupa aos que imos pola vida anxelicalmente despistados. Levo unhas cantas mañás facendo as mesmas parvadas. Despois de almorzar, no canto de asearme, prendo o ordenador e furgo nas páxinas dos dixitais na procura da noticia que nunca se presenta. A impaciencia érgueme da cadeira e arrástrame cara á xanela para que pescude cos meus propios ollos se a cidade recuperou a orde natural das cousas. [Un relato de Xosé Antón Jardón]

A ALGARABÍA CUÁNTICA DA COVID-19 E A MATANZA DA SEÑORA CLOTILDE [RELATO]

A señora Clotilde de Penapouca, unha viúva entrada en anos, perceptora da pensión mínima complementada cunha saúde de ferro, nunca lle tivo medo á xeada nin ás outras intemperies da vida, mercé a esa pel de coio que sempre lle envolveu o ser. Mais, agora xa non é a que era; leva varios días tremelicando, medio derrubada e a piques de mandar todo ao nabizo, porque unha nova especie de  abesouros non para de zunirlle no ouvido as vinte e catro horas do día. [Un relato de Xosé Antón Jardón]

A CONTUMACIA DUN MILHOMES CONTRA A CERELLADA DOUTROS CATRO [RELATO]

Uns anos antes de que o meu tío Lisardo puxera os pés no Cono Sur do continente americano −e xa van alá máis de cincuenta− cando el aínda gozaba da forza do boi e nós do xenio dun almallo bravo, malia a sona de truán que lle apoñían, houbo alomenos unha ocasión na que, ao pouco de asomar o Sol o fociño, xa empoleirara no carro máis de setenta gavelas de estrume, logo de desbravar a sebe dun lameiro, co único fin de expatriar a praga de xestas, silvas, codesos e fentos, confabulados para eclipsar a necesaria presenza e afouteza dos correúdos vixías que, nesa ocasión, adoptaran o aspecto das lousas dun esvelto valado. [Un relato de Xosé Antón Jardón]

QUE DIFERENZA HAI ENTRE A DENTA-DURA DE TRUMP E O DENTAME DE BIDEN? [RELATO]

Malia a longura e a inmensidade dos trazos que atestan tódolos mapamundis, a distancia entre EEUU e calquera lugar do planeta sempre será irrelevante, porque os imperialistas nin sequera piden permiso para entrar nos máis inauditos recunchos das nosas entrañas. Vivamos onde vivamos, sempre estaremos tan preto dos amos que endexamais, en ningún instante deixaremos de ulir un insoportábel cheiro a carniza e a McDonald´s, cando bafexa un norteamericano. [Un relato de Xosé Antón Jardón]