Não corras que o Caminho é de regresso a ti
Olga Louro (Cartel visto ao pasar)
A ver, a idea de facer o Camiño de Santiago nunca estivo entre os meus plans. Anos e anos contemplando estranxeiros cargados coma mulas e enchoupados coma pitos que, inexplicablemente, andaban a arrastrar os pés por un sendeiro antigo e pouco transitado. Lunáticos, extravagantes, seres de sombra, avelaíñas correndo cara a unha suposta e falsa luz.
Durante moito tempo o Camiño foi un circuíto para iniciados, completamente á marxe dos tempos e do país. A frecha amarela só comezou a coller presenza a partir dos noventa, a partir daquela si, vimos como, paseniño, foi caendo no seu engado máis e máis e máis xente, de acolá e tamén de aquí.
Polos vieiros non da relixión senón da espiritualidade new age, pola ansia de autocoñecento e trascendencia formulada xa en hábitos pagáns, foron amecéndose illotes de humanidade ao vello rego. Aquela senda fica hoxe xa convertida en en autoestrada peonil, arteria de autocoñecemento e negocio na fin do mundo.
Este verán decidinme a comprobar que raio ten esa auga que tanto bendicen, así que me enrolei tamén con pau, cuncha de vieira e cartilla da compostelana no Camiño a Santiago. Probablemente o meu antigo eu avergoñaríase de verme nesa tesitura. Pero o certo é que, malia non ter ningunha expectativa espiritual, a perspectiva do convivio coas miñas catro compañeiras en seis días era xa xustificación dabondo para a viaxe. Unha vez dentro comprendín que entraba nunha dimensión paralela, noutro país que vive metido neste, como se fose unha caixa chinesa.
Neste espazo onde confluimos seres de todas as idades e de moitas nacionalidades todo é futuristamente enxebre, todo semellante e empaquetado de acordo ao gusto medio do consumidor occidental.
Estar no camiño significa unha estraña e improbable mestura, un feixe de contradiccións, porque nesa vía milenaria marcada polas angueiras espirituais de tantos antigos europeos penitentes, podes arestora atopar as luces do capitalismo avanzado facéndoche as beiras a todas horas. Pasan adolescentes polo túnel vexetal reproducindo a todo volume a maldición bíblica do reguetón, saen os nenos polas corredoiras, encirrados polos pais, a vender pulseiras, broches, debuxiños coa marca do camiño como reclamo, tras dun carballo centenario asáltate un frautista de Hamelin que quere venderche os cedés dos seus grandes éxitos e estamparche un selo de debuxo imaxinativamente absurdo na compostelana, as hortas e as eiras das casas de aldea aparecen tuneadas con ananos de xardín e cabazas de peregrino, todas ofrecendo unha pausa refrescante no medio e medio dos campos de millo en pleno esplendor.
Neste espazo onde confluímos seres de todas as idades e de moitas nacionalidades todo é futuristamente enxebre, todo semellante e empaquetado de acordo ao gusto medio do consumidor occidental. Nas pensións que teiman en chamarse Pilgrim rooms desprezando calquera atisbo de orixinalidade, nunca hai ninguén, só un teclado sobre o que premer un código de acceso. Todo o que toca o camiño é susceptible de aparecer en Booking ou Airbnb, todo ten mobiliario de Ikea, todo cheira a ambientador de Zara Home. Onde estarán, penso, os que antes vivían ao pé de todas as arterias que dan sangue ao gran camiño da fin do mundo. Estarán mirando sen nós velos, amoreados nos montes? A cousa non mellora cando chegas á fin de etapa e comprobas como na hora do rosario os fieles son convocados nas igrexas para escoitar e repetir a salmodia que canta unha voz pregrabada. Welcome to the future! from Galiza to the world!
Mentres, todo obxecto é susceptible de adoptar unha forma avieirada, o verdadeiro logo do Camiño. E tamén, no medio deste revoltallo, na autoestrada peonil máis grande do primeiro mundo, xorde tamén a alegría, o ritmo do corpo, as olladas pacíficas. Xunto a vieira e a frecha unha bandeira palestina recordando o importante. E así, camiñando baixo o sol, sorrindo os estranos estranxeiros, abrazando as árbores vellas e cruzando as pontes dos ríos negros vas deixando un pouco de ser ti, alixeirando a pena de soportarte. Ese é o milagre do Camiño, o seu potencial profundamente adictivo: perderse nun camiño de regreso a ti. Iluminarse é eliminarse di Pablo D´Ors, pois iso. Bo Camiño!
