Sábado 31, Outubro 2020
Home Outros

Outros

PAZ LÓPEZ FACAL: A BELEZA ESTÁ NA OLLADA

Escribirase algún día a historia das mestras que case adolescentes como Paz López Facal ensinaban no rural a comezos dos sesenta. En Brates, Boimorto, nin a escola unitaria nin a casa da mestra coa que compartía edificio tiñan auga corrente. Afastada nun lugar solitario, o peor eran as noites cando os mozos apedraban as fiestras berrando ameazas de acoso sexual. Non, o rural non era idílico, e menos para as mulleres. As mestras novas que, como Paz, poñían todo o seu entusiasmo no traballo coas criaturas eran auténticas heroínas. [por Marilar Aleixandre]

ENTREVISTA CON ALBINO PRADA

Sempre ten unha visión de alcance sobre os acontecementos que trastocan modos de vida e estados de opinión. Albino Prada, catedrático de Economía Aplicada na Universidade de Vigo, non é un economista de manual. Gosta de romper alambradas artificiais, e vai a contracorrente das versións oficiais. Con rigor analítico, desbroza os argumentos ad hoc, sempre dictados e distribuidos con carátulas falseadas, e é quen de desvelar o que esconden sen facer máis pó do necesario. Eis un extacto da entrevista que publica a revista TEMPOS NOVOS do mes de outubro. Faise así creíble. [por Manoel Barbeitos]

MADRID: A PÉRFIDA ALBIÓN

Aínda que o término Albión ten orixe celta, a súa maior divulgación tivo lugar no século XIX cando Napoleón o utilizaba para referirse despectivamente a Gran Bretaña. Uso que posteriormente se xeneralizaría e así sería utilizado por Benito Pérez Galdos nos seus Episodios nacionais, polos irlandeses nas súas cancións patrióticas e polos arxentinos cando a guerra das Malvinas. Co gallo da pandemia, temos agora a un sector do soberanismo galego que atopou unha nova e pérfida Albión, que neste caso sería Madrid, quen segundo eles sería a causa principal da expansión do coronavirus por toda España. [Un artigo de Manoel Barbeitos]

INFORME GALICIA 2020

Corren tempos convulsos. Coa pandemia sanitaria ameazando vidas e detonando as crises que estaban agochadas. E cos dogmas do capitalismo neoliberal e dixital baixo sospeita. É a hora dos intérpretes. Para poñeren ao descuberto, con sentido crítico, o que nos ata. Tamén o que nos pode liberar. Faino o INFORME GALICIA 2020 da man dalgúns dos máis rigorosos e independentes, que non neutrais, interpretes do acontecer. Consulta aquí o sumario.

EN COIROS

Acosado polas investigacións xudiciais, o rei emérito Juan Carlos de Borbón vén de refuxiarse, de común acordo co rei Felipe VI e o goberno de Sánchez, nos Emiratos Árabes Unidos. O comunicado da Casa Real co que se pretendía xustificar ese planificado desterro non se sostén: os acontecementos que desvelaron un presumible comportamento corrupto non son, como queren facernos ver, de natureza exclusivamente privada. Tocan de cheo á monarquía como institución. De personificar a lexitimidade dinástica na monarquía parlamentaria (aparece con nome e apelidos na Constitución do 78) deriva a dificultade, ou a imposibilidade, de separar a persoa da institución, que queda en coiros. [Un artigo de Luís Álvarez Pousa]

NOVO CURSO ESCOLAR e COVID19: RESILIENCIA e PRECAUCIÓN

No pasado mes de marzo xa razoaba neste medio dixital sobre o papel crucial do concepto de resiliencia diante dunha pandemia como a do coroavirus (ver eiquí). Recordaba que resiliencia era a “capacidade dun material, mecanismo ou sistema para recuperar o seu estado inicial cando cesou a perturbación á que estivo sometido”, capacidade que é, ao tempo, un mecanismo de precaución para evitar maiores danos. [Un artigo de Albino Prada]

COLORINCHOS

Non hai moito tempo que, na compaña do meu tío-avó Nilo, fomos recoller un veciño da aldea que exerce de profesor nun instituto. O centro escolar aséntase, en parte, sobre un aquelado edificio da que fora unha das máis relevantes e nomeadas “escolas americanas” da contorna. A vella construción é o máis visíbel do conxunto educativo, por atoparse abeirando a estrada. O arquitecto vigués Esténs Romero realizou una obra determinada polo hixienismo necesario nos centros educativos tal como naquela altura -foi inaugurado en 1913- comezaba a considerarse. [Un artigo de Carlos Méixome]

A POÉTICA DAS REDES

É evidente que nos últimos anos a rede mudou a nosa sociedade. Non só pola simple chegada de internet, a súa popularización crecente ou o seu salto á ubicuidade dos nosos móbiles, tamén pola fortuna que certas tendencias desta desenvolveron. A aparición de plataformas como Facebook, Twitter, Youtube, Snapchat, Instagram ou Tiktok conseguiu que as persoas usuarias puidesen dar un salto que só dez anos atrás parecía imposíbel: de simples consumidoras pasivas de contidos a creadoras e emisoras cun público potencial de miles de espectadores. [Un artigo de Mario Regueira]

[INDUSTRIA] DINÁMICA DISOLUTORIA

A sociedade española en xeral, e a galega moi particularmente, xogaron a partida da democracia coas bazas económicas que repartiron na ditadura. Cincuenta anos despois, e ás portas dunhas novas eleccións e tal vez dunha crise, cómpre revisar -en perspectiva global e tamén en razón da última década- como viñemos xogando esa man para entender as nosas opcións de futuro. En particular no referente as políticas industrias ou, como adoitan denominarse na actualidade, de competitividade. [Un artigo de Gonzalo Rodríguez]

O TRUCO DO CONFINAMENTO ELECTORAL PROVINCIAL

Este domingo eliximos 75 deputados para o Parlamento Galego. Pero aínda que cada cidadán ten un voto, non todos os votos terán o mesmo valor para a elección dun deputado. Se todos os votos tivesen o mesmo peso, valesen igual, en 2016 o PP non tería acadado a maioría absoluta. Pois co 48 % dos votos acadou nada menos que o 55 % dos escanos. E moi probablemente cos votos emitidos o vindeiro domingo tampouco o conseguiría. Pero como o actual reparto de deputados por provincia impide que cada voto teña o mesmo valor, a dereita unida é moi probable que volva obter a maioría absoluta de deputados sen ter a mesma maioría nos votos. [Un artigo de Albino Prada]

[SANIDADE PÚBLICA GALEGA] CRÓNICA DUNHA DEMOLICIÓN

O goberno bipartito (PSdG-BNG) apoiou con firmeza a Sanidade Pública en Galicia. Fortaleceu a rede hospitalaria, integrou as quebradas Fundacións Sanitarias no Sergas, impulsou a Atención Primaria, aumentou os orzamentos e mellorou as condicións laborais dos seus traballadores. Pero faltoulle tempo. Nas eleccións de marzo de 2009 –despois dunha campaña bronca e tramposa- o PP recuperou o poder. Núñez Feijóo converteuse en presidente encadeando tres mandatos. Nestes anos a Sanidade Pública galega veuse sometida a un ataque programado desde o propio poder que provocou un severo deterioro das condicións de traballo e da calidade asistencial. [Por Pablo Vaamonde e Manuel Martín]

MONFORTE: EN DIRECCIÓN CONTRARIA

Prodúceme una profunda tristura a idea da construción dunha nova ponte no Malecón, non por razóns sentimentais, paisaxísticas ou mesmo ambientais, senón pola reiteración na estratexia equivocada, polo que reflicte de ausencia dunha diagnose certeira e, como consecuencia, dunha alternativa de futuro solvente. Prodúceme tristura ver que como marchamos envalentonados en dirección contraria. Como mínimo, non resolve ningún dos problemas de Monforte e distrae da atención aos que si existen. [Por Gonzalo Rodríguez]

[ENTREVISTA] IGNACIO CASTRO, FILÓSOFO

Ignacio Castro Rey é filósofo, crítico de cine e arte, xestor cultural e profesor. Sempre xeneroso para ofrecer a súa palabra e a súa presenza colaboradora cando é reclamado desde os espazos asociativos e culturais, é autor dunha ampla obra, na que destacamos Votos de riqueza (Madrid, 2007), Roxe de Sebes (A Coruña, 2011), La depresión informativa del sujeto (Buenos Aires, 2011), Sociedad y barbarie (Melusina, 2012), Ética y desorden (Pretextos, 2017) e acaba de publicar Lluvia Oblicua (Ed. Pretextos 2020). [Unha entrevista de Miguel Vázquez Freire]

A CRÓNICA MÁIS TRISTE

Esta é unha crónica triste. Seguramente a máis triste de cantas leva escritas para Tempos Novos, aproveitando as súas viaxes a países en conflito. Moncho Iglesias vén de sufrir en carne propia os pullazos máis duros da pandemia. Confinado canda os pais na súa casa viguesa, sobreviviu á dor e ao medo. Non asi o seu pai, ao que viron saír da casa nunha ambulancia para non volver máis. El evoluciona ben, o mesmo que a nai, que tamén deu positivo. Quere compartir o vivido o día no que o pai cumpriría anos. A crónica máis triste.

O VIÑO DE AQUÍ, SE PODE SER

Teño un amigo, bastante millonario, co que coincidín no Colexio do Corral do Carballiño. Listo coma un allo, e botado para adiante, non lle tiraban moito os libros, pero no fútbol caneaba que nindiós, burlando a atenta mirada de don Gumersindo, profesor de Educación Física e Formación del Espíritu Nacional e árbitro nas contendas futboleiras do Parque Municipal. O caso é que aprobou o Bacharelato polos pelos, cun empuxonciño do director, tras a súplica paternal: "- Por favor, don Juan, apruébemelo, que lo tengo que exportar".E alá marchou facer fortuna ás Américas. [Por Xosé Carballido Presas]

O ALEGRE CONFINAMENTO

O confinamento empeza a facerse longo. Ao principio parecía mesmo unha experiencia prometedora: dun día para outro, toda a inercia que empuxaba a nosa cotianidade, todas as nosas rutinas, se detiñan e daban paso a unha masiva explosión de creatividade. De repente tiñamos tempo libre aínda que só o podiamos empregar nun único lugar. Pensamos en ler libros, en ver as series que foramos pospoñendo porque chegabamos á noite rendidos; en aprender a cociñar, en dedicar máis horas de calidade aos seres queridos, fillos, parellas, etc. [Un artigo de Gonzalo Rodríguez]

RESIDENCIAS DE MAIORES: DO NEGOCIO CO “APARCAMENTO” NA VELLEZ Á DESINSTITUCIONALIZACIÓN, TRATO HUMANO E EMPREGO DIGNO

Coa crise da COVID 19 e a súa importante incidencia nas residencias de maiores – en Galiza as mortes nos centros representan o 46,5% - púxose en evidencia unha situación á que a Xunta non era allea, malia que deliberadamente ignorase, fosen denuncias ou informes do Concello de Contas: estamos ante un modelo de atención fracasado, sustentado no sobreesforzo e precariedade do seu persoal, maioritariamente feminino. [Un artigo de Paula Vázquez Verao]

FOR SAMA: DIARIO DE DEVASTACIÓN

O maior atractivo dun dos documentais da temporada é a gravación durante máis de cinco anos (de 2011 a 2016) do asedio e masacre do pobo sirio polo réxime de Assad. A directora Waad al-Kateab refuxiouse primeiro en Turquía e na actualidade vive no Reino Unido onde, xunto a Edward Watts, seleccionou entre as máis de 500 horas de metraxe os fragmentos que compoñen esta carta para a súa filla Sama. Unha misiva gravada durante os derradeiros días da batalla de Alepo onde vivían xunto ao Hamza, médico no derradeiro hospital da cidade controlado por rebeldes.

OS DEREITOS NON CADUCAN COA VELLEZ

Chegar a unha idade avanzada non vai restando puntos no dereito a ter dereitos.  A vida, a dignidade, a integridade física, o dereito á saúde non teñen graduacións en función da idade das persoas. Por iso, é un verdadeiro escándalo o mal estado das residencias de maiores, que non é cousa de agora, pero que coa tremenda crise sanitaria da covid19, mostra con toda crueza a indignidade do sistema de coidados aos maiores en residencias. [Un artigo de Alba Nogueira]

A MORTE NA PSICANÁLISE E A COVID-19

A vida e a morte están moi presentes cada día que pasa a través das exhaustivas  informacións da prensa diaria, co título nalgún medio de “La Guerra al virus”, nas que aparecen o número total de casos, os dos vivos-curados, os dos mortos e os que están na UCI. Desde o punto de vista psicanalítico a morte, tan próxima nestes momentos a causa do COVID-19, está excluída do campo do inconsciente: “O noso inconsciente é tan inaccesible á representación da nosa morte, tan ávido de morte para cos estraños e tan dividido (ambivalente) en canto á persoa amada, como o foi o home orixinario” (S. Freud). [Un artigo de Cipriano Jiménez Casas]