O capitalismo evoluciona substituíndo o consumo privado polo financiamento público. Na era do «capitalismo pedichón», os grandes medios de comunicación abandonan a competencia comercial para sobrevivir grazas ao patrocinio institucional. Fronte ao colapso do modelo tradicional, os orzamentos das administracións toman o control da prensa, transformando a liña editorial e a propia independencia xornalística.
Entre o entusiasmo tecnolóxico e o medo ao futuro, o debate sobre a intelixencia artificial corre o risco de quedar atrapado nos extremos. A cuestión non é deter o seu desenvolvemento, senón decidir baixo que regras queremos que avance: con responsabilidade, transparencia e control democrático, ao servizo das persoas e non da súa substitución.
A serie de artigos que viñemos publicando sobre a intelixencia artificial non foi planeada como tal, a serie xurdíu do intento de entender os acontecementos a medida que se producían, seguindo a evolución non tanto da tecnoloxía (para o que non estariamos capacitados) como do impacto desa tecnoloxía en todos os campos da actividade humana.
A expansión da intelixencia artificial preséntase como un destino inevitábel e sinónimo de progreso. Mais detrás desa promesa agroman novas formas de control, dependencia e extracción de datos que erosionan a autonomía individual e consolidan un poder tecnolóxico cada vez máis opaco, baixo a aparencia de eficiencia e neutralidade.
A intelixencia artificial preséntase como unha revolución ineludible, pero baixo o seu brillo escóndese un novo colonialismo dixital. Entre profecías milenaristas de Silicon Valley e a explotación analóxica de recursos, os algoritmos operan como ferramentas de submisión financeira e ideolóxica, espertando xa as primeiras frontes de resistencia activa entre os nativos dixitais.
A présa dos gobernantes por subirse ao tren da intelixencia artificial ameaza con entregar a xestión pública á opacidade de Silicon Valley. Baixo o pretexto da modernización e o “empoderamento”, a delegación de decisións estratéxicas en algoritmos agocha un perigo maior: a dilución da responsabilidade institucional e un aumento da ineficiencia onde a tecnoloxía substitúe á ciencia e a fe substitúe á ética.
Entre o máis puro estilo dos feirantes de Silicon Valley e a opacidade de algoritmos ministeriais, a IA consolídase como unha ferramenta de extorsión política e asimetría infraestrutural. Baixo o verniz dun progreso obxectivo e sen vacilacións, escóndese un oligopolio que prioriza o “hype” apocalíptico para evitar debates urxentes sobre dereitos e soberanía.
O debate de estar a favor ou en contra da IA é irrelevante. Se estamos a favor, asunto resolto. Se estamos en contra, negamos os beneficios para a mediciña, a eficiencia industrial ou o entretenimento? Se dubidamos, non nos atrevemos a confesar que estamos en contra....
O problema cos tecnobillonarios, banda de adolescentes malcriados a base de “lambetadas” untadas en ketamina, é que se cren deuses e están a impoñer unha IA á súa imaxe e semellanza.
A resposta de Sam Altman, CEO de OpenAI, ao ser preguntado por que deberiamos crelo cando expón as bondades de ChatGPT é a mesma que daría o seu chatbot: “Non deberiades”. A mensaxe é cínica, pero tamén clara: Podedes crerme porque non intento enganarvos dicindo que...
